กฎหมายและใบอนุญาต · 13 พฤศจิกายน 2569

ระเบียบพัสดุฉบับที่ 3 ปี 2569: ผู้รับเหมาภาครัฐโดน "ตัดคะแนน" ได้ เรื่องไหนบ้าง

ตั้งแต่ 10 ก.ค. 2569 งานก่อสร้างภาครัฐบางประเภทมีระบบคะแนนความเสียหาย ทำงานช้า ทิ้งงาน หรือเกิดอุบัติเหตุ อาจถูกห้ามยื่นซองนานสูงสุด 2 ปี สรุปให้เข้าใจในห้านาที

ถ้าคุณเป็นผู้รับเหมาที่รับงานราชการ ปี 2569 มีเรื่องใหม่ที่ต้องรู้ เพราะกระทรวงการคลังออก ระเบียบว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2569 ประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อ 9 กรกฎาคม 2569 และ มีผลตั้งแต่ 10 กรกฎาคม 2569

ใจความหลักมีข้อเดียว คือ ต่อไปนี้ผลงานของผู้รับเหมาจะถูก "ให้คะแนน" ถ้าทำงานไม่ดีจะสะสมคะแนนความเสียหาย และถ้าคะแนนถึงเกณฑ์ จะถูกห้ามยื่นข้อเสนอหรือทำสัญญากับรัฐชั่วคราว

งานแบบไหนที่ถูกประเมิน

ไม่ใช่ทุกงานจะเข้าข่าย ระเบียบนี้ใช้กับงานก่อสร้าง 3 กลุ่ม

  • งานก่อสร้างตั้งแต่ 5 ล้านบาทขึ้นไป ของ 6 หน่วยงาน ได้แก่ กรมชลประทาน กรมเจ้าท่า กรมทางหลวง กรมทางหลวงชนบท กรมทรัพยากรน้ำ และกรมโยธาธิการและผังเมือง
  • อาคารสูง อาคารขนาดใหญ่พิเศษ หรืออาคารชุมนุมคน ของหน่วยงานรัฐทุกแห่ง ไม่จำกัดวงเงิน
  • งานก่อสร้างตั้งแต่ 1,000 ล้านบาทขึ้นไป ของหน่วยงานรัฐทุกแห่ง

งานของ อบต. เทศบาล หรือโรงเรียนที่วงเงินไม่สูงและไม่ใช่อาคารตามข้อสอง ส่วนใหญ่จึงยังไม่เข้าข่าย แต่ควรติดตามประกาศของแต่ละหน่วยงาน เพราะหลักเกณฑ์อาจขยายออกไปในอนาคต

ประเมินกี่ช่วง

ผู้รับเหมาจะถูกดู 2 ช่วง

  1. ระหว่างทำงานตามสัญญา ตั้งแต่เริ่มจนส่งมอบงาน
  2. ช่วงรับประกันความชำรุดบกพร่อง หลังส่งมอบแล้ว ถ้าหน่วยงานแจ้งให้ซ่อมแต่ไม่มาซ่อมตามกำหนด ก็โดนคะแนนได้

หมายความว่า ส่งงานจบแล้วยังไม่จบ ต้องดูแลงานจนพ้นระยะประกันด้วย

เรื่องที่โดนตัดคะแนน (ตัวอย่างสำคัญ)

เหตุการณ์คะแนนความเสียหาย
ทำงานเกินกำหนดจนค่าปรับเกินร้อยละ 10 ของวงเงินสัญญา30 คะแนน
ถูกบอกเลิกสัญญา60 คะแนน
ประมาทจนเกิดอุบัติเหตุ มีผู้บาดเจ็บสาหัส30 คะแนน
ประมาทจนเกิดอุบัติเหตุ มีผู้เสียชีวิต60 คะแนน
ไม่มาแก้ไขงานชำรุดบกพร่องตามกำหนดตามระดับความเสียหาย สูงสุด 60 คะแนน

คะแนนเท่าไร ถูกห้ามรับงานกี่วัน

คะแนนสะสมระงับการยื่นข้อเสนอ/ทำสัญญา
10 – 2930 วัน
30 – 5990 วัน
60 – 119180 วัน
120 – 179360 วัน
180 – 239540 วัน
240 ขึ้นไป720 วัน

ลองนึกภาพง่าย ๆ ถ้างานหนึ่งล่าช้าจนค่าปรับเกิน 10% ก็ได้ 30 คะแนนทันที เท่ากับห้ามยื่นงานรัฐ 90 วัน สำหรับบริษัทที่รายได้หลักมาจากงานราชการ สามเดือนที่ยื่นซองไม่ได้คือความเสียหายที่ใหญ่กว่าค่าปรับเสียอีก

ถ้าไม่เห็นด้วยกับคะแนน

  • อุทธรณ์ได้ภายใน 7 วันทำการ นับจากวันที่ได้รับแจ้งผล อย่าปล่อยให้เลยกำหนด
  • คะแนนไม่ติดตัวตลอดไป กรมบัญชีกลางจะลบคะแนนเมื่อครบ 2 ปี นับถัดจากวันที่ประกาศเผยแพร่คะแนน

ผู้รับเหมาควรเตรียมตัวอย่างไร

  1. วางแผนงานให้มีเวลาเผื่อ ค่าปรับ 10% คือเส้นแดง ถ้าเห็นว่างานจะล่าช้า ให้รีบทำหนังสือแจ้งเหตุและขอขยายเวลาตามสัญญาตั้งแต่เนิ่น ๆ อย่ารอจนเลยกำหนด
  2. เก็บหลักฐานทุกวัน สมุดบันทึกหน้างาน รูปถ่าย หนังสือโต้ตอบกับผู้ควบคุมงาน ใช้ได้ทั้งตอนขอขยายเวลาและตอนอุทธรณ์คะแนน
  3. ความปลอดภัยต้องมาก่อน อุบัติเหตุร้ายแรงมีคะแนนเท่ากับการถูกบอกเลิกสัญญา ทั้งนั่งร้าน เครื่องจักร และอุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล ต้องพร้อมทุกวัน
  4. ตั้งระบบรับแจ้งซ่อมช่วงประกัน มีผู้รับผิดชอบชัดเจน รับเรื่องแล้วเข้าไปแก้ตามเวลาที่หน่วยงานกำหนด

มุมมองจาก PCJ

ที่ PCJ เราทำงานก่อสร้างให้หน่วยงานรัฐเป็นหลัก เราจึงใช้ระบบติดตามความคืบหน้าทุกงวดงาน มีแผนงานเทียบกับผลงานจริงทุกสัปดาห์ และเก็บหลักฐานหน้างานไว้ในระบบเดียว ระเบียบใหม่นี้จึงไม่ใช่เรื่องน่ากลัวสำหรับผู้รับเหมาที่ทำงานตรงเวลาและปลอดภัย กลับเป็นข้อดีด้วย เพราะช่วยคัดผู้รับเหมาที่ทิ้งงานออกจากระบบ ให้หน่วยงานได้งานที่มีคุณภาพมากขึ้น


แหล่งอ้างอิง: ระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2569, ราชกิจจานุเบกษา 9 กรกฎาคม 2569 (ratchakitcha.soc.go.th)

บทความนี้สรุปเพื่อความเข้าใจเบื้องต้น การปฏิบัติจริงให้ยึดตัวระเบียบและหนังสือเวียนของกรมบัญชีกลางฉบับล่าสุด